މީހުން ބިނާކުރުން

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 50

އަލްމަރްޙޫމް ޙަސަނުލްބަންނާ އަކީ މިޞްރުގެ އަލްއިޚްވާނުލްމުސްލިމޫންގެ ބާނީންގެ ތެރޭގައި ހިމެނިވަޑައިގަންނަވާ ބޭފުޅެކެވެ. އޭނާ އަކީ ވަރަށް ކުޅަދާނަ ވާހަކަދެއްކުންތެރިއެކެވެ. އެހެންނަމަވެސް ލިޔުންތެރިއެއްގެ ގޮތުން ފާހަގަ ކޮށްލެވޭފަދަ މުހިއްމު ފޮތެއް ލިޔުއްވާފައެއް ނުވެއެވެ. މިކަމާ ބެހޭ ގޮތުން ދެންނެވުނު ސުވާލަކަށް ޖަވާބު ދެއްވަމުން ޙަސަނުލްބަންނާ ވިދާޅުވިއެވެ. أصنّف الرّجال وهم يصنّفون الكتب “އަޅުގަނޑު މީހުން ތައްޔާރު ކުރަނީއެވެ. އެމީހުން ފޮތް ލިޔަނީއެވެ.” ޙަޤީޤަތުގައި ދުނިޔޭގައި މީހަކަށް ކުރެވޭނެ އެންމެ މުހިއްމު ކަމަކީ ރަނގަޅު މީހަކު ތައްޔާރު ކުރުމެވެ.…

ތިޔަބޭފުޅުންގެ މަޢުލޫމާތަށްޓަކައި

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 347

މިއީ 1974 އަހަރުގެ ޖެނުއަރީ މަހު ނުކުތް “ދޫގަސް” މަޖައްލާއިން ނަކަލު ކޮށްފައިވާ ލިޔުމެކެވެ. މި ލިޔުން ލިޔުއްވައިފައި ވަނީ ސ. ފޭދޫ އާރާމުގޭ، އަލްމަރްޙޫމް އިބްރާހީމް ޙަސަން މަނިކުފާނެވެ. އިބްރާހީމް ޙަސަން މަނިކުފާނަކީ އައްޑު އަތޮޅުގެ މަޝްހޫރު ކުލަބު ޑީއެންސީގެ މަސްއޫލުވެރިޔާ އަދި ރައީސެވެ. އެ ކުލަބަކީ ފުޓުބޯޅައަށް މަޝްހޫރު ވެގެން ދިޔަ ކުލަބެކެވެ. “ދޫގަސް” މަޖައްލާއަކީ ޑީއެންސީގެ ފަރާތުން މަހަކު އެއް ފަހަރު ނެރުނު މަޖައްލާއެކެވެ. އެ މަޖައްލާ ލިޔެ ޗާޕު ކުރުމުގެ ހުރިހައި…

ޞަޙާބީންގެ މަތިވެރިކަން -3

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 32

ޞަޙާބީންގެ މަތިވެރިކަން -3 ޢަބްދުﷲ ފާރޫޤް ޙަސަން އެންމެ ހެޔޮ އުންމަތް “މީސްތަކުންނަށްޓަކައި ނެރުއްވުނު އެންމެ ހެޔޮ އުންމަތްކަމުގައި ތިޔަބައިމީހުން ވީމުއެވެ. (އެހެނީ) ތިޔަބައިމީހުން ހެޔޮކަންތަކަށް އަމުރުކުރަމުއެވެ. އަދި ނުބައިކަންތައް ނަހީކުރަމުއެވެ. އަދި ތިޔަބައިމީހުން ﷲއަށް އީމާންވަމުއެވެ.” (އާލުޢިމްރާނު :110) މި އާޔަތުގައި އަންގަވައިފައިވާ ޚައިރު އުންމަތުގެ (އެންމެ ހެޔޮ އުންމަތުގެ) މުރާދަކީ ޞަޙާބީންގެ ޖަމާޢަތްކަމުގައި ޢިލްމުވެރީން ވިދާޅުވެފައިވެއެވެ. ޤުދުރަތުގެ ޚާއްޞަ އިހްތިމާމަކާއެކު އެ ޖަމާޢަތް ނެރުއްވައި މައިދާނަށް ގެންނަވައިފައިވުމަށް އިސްވެދިޔަ އާޔަތުގައިވަނީ އިޝާރަތް ކުރައްވައިފައެވެ. އެ…

ޞަޙާބީންގެ މަތިވެރިކަން -2

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 45

ޞަޙާބީންގެ މަތިވެރިކަން -2 ޢަބްދުﷲ ފާރޫޤް ޙަސަން ފިޠުރީ ސިފަފުޅުތައް އިންސާނީ ތާރީޚުގެ އެންމެކުރީ ދައުރުގެ ސޮސައިޓީއާ ބެހޭގޮތުން އަށާރަވަނަ ސައްތަޔާއި ނަވާރަވަނަ ސައްތައިގެ ކުރީކޮޅުގައި ކުރެވުނު ދިރާސާތަކުން ޤަބޫލުކުރެވުނު ގޮތުގައި ތާރީޚުގެ ކުރީ ދައުރުގެ އިންސާނުންނަކީ ވިސްނުމުގެ ގޮތުންނާއި އަޚްލާޤީ ގޮތުން ނިކަމެތިބައެކެވެ. ނަމަވެސް ވިހިވަނަ ޤަރްނުގައި ޢިލްމުލްއިންސާނު (Anthropology) ގެ ޢިލްމުވެރީން ކުރައްވާފައިވާ ތަޙްޤީޤުތަކުން ވަނީ ކުރީގެ ޚިޔާލުތައް މުޅީން ބަދަލުވެފައެވެ. މިހާރުގެ ހޯދުންތަކުން ސާބިތުވެފައިވާ ގޮތުގައި އެންމެ ކުރީގެ އިންސާނުންނަކީ ނުހަނު މަތީ…

ތެދުވެރިކަމުގެ މަތިވެރިކަމާއި، އޭގެ އިދިކޮޅުކަމަށްވާ ދޮގުވެރިކަމުގެ ނުބައިކަން

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 71

ތެދުވެރިކަމުގެ މަތިވެރިކަމާއި، އޭގެ އިދިކޮޅުކަމަށްވާ ދޮގުވެރިކަމުގެ ނުބައިކަން އަޙްމަދު ފާރޫޤް މުޙައްމަދު ތެދުވެރިކަމުގެ ޙަޤީޤަތަކީ ކޮބައިކަން ބަޔާންކުރައްވައި اللَّهُ ވަޙީކުރެއްވި ބަސްފުޅެއްގައިވެއެވެ. {وَالَّذِينَ آمَنُوا بِاللَّهِ وَرُسُلِهِ أُولَئِكَ هُمُ الصِّدِّيقُونَ وَالشُّهَدَاءُ عِنْدَ رَبِّهِمْ لَهُمْ أَجْرُهُمْ وَنُورُهُمْ وَالَّذِينَ كَفَرُوا وَكَذَّبُوا بِآيَاتِنَا أُولَئِكَ أَصْحَابُ الْجَحِيمِ.} (الحديد: ١٩) މާނައީ: {اللَّهُއާއި، އެކަލާނގެ ރަސޫލުންނަށް އީމާންވިމީހުން (ދަންނާށެވެ!) އެއުރެންނީ އެއުރެންގެ ވެރިރަސްކަލާނގެ ޙަޟުރަތުގައި ޞިއްދީޤުންނާއި، ޝަހީދުންނެވެ. އެއުރެންގެ ދަރުމައާއި، އެއުރެންގެ ނޫރު، އެއުރެންނަށް…

ޞަޙާބީންގެ މަތިވެރިކަން -1

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 101

ޞަޙާބީންގެ މަތިވެރިކަން -1 ޢަބްދުﷲ ފާރޫޤް ޙަސަން ކައުސާހިބާގެ މިތުރު ޞަޙާބީންނަށް ކީރިތި ޤުރްއާނުގައި ނަން ދެއްވައިފައިވަނީ އެންމެ ހެޔޮ އުންމަތުގެ ނަމުންނެވެ. އެބޭކަލުންނަކީ ނަބީ ބޭކަލުންނާއި ރަސޫލު ބޭކަލުން ފިޔަވައި އެންމެހައި އިންސާނުންކުރެ އެންމެ މާތް ޖަމާޢަތެވެ. އިތުރު ސާހިބާގެ މިތުރު ޞަޙާބީންގެ މިދެންނެވި މާތްކަމާއި މަތިވެރިކަމުގެ ސަބަބަކީ ކޮބައިތޯއެވެ؟ ޝައްކެތްނެތް ގޮތުގައި އެއީ ޚާއްސަ ކަރާމަތެއްގެ ސަބަބުންވެފައިވާ ކަމެއްނޫނެވެ. އެއީ އެނގި ސާބިތުވެފައިވާ ހަޤީޤަތެވެ. އެހެނީ އެބޭކަލުންގެ ބަސްފުޅުތަކާއި ޢަމަލުފުޅުތަކުން ވަނީ ތާރީޚުގައި ވަރަށް…

ހާލު ކިހިނެއް؟

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 186

ހާލު ކިހިނެއް؟ އަޙްމަދު ޝިޔާމް ހާލު ކިހިނެއް؟ ނުވަތަ ކިހިނެއް؟ މިއީ ދިވެހިން އެކަކު އަނެކާ ދިމާވުމުން އާންމުކޮށް ކުރާ ސުވާލެކެވެ. ބައެއް މީހުން ސަލާމުގެ ކުރިންވެސް އަހާނީ ހަމަ މިސުވާލެވެ. މިސުވާލު އަޅުގަނޑު ދަންނަ ބައެއް މީހުންނާ އަދި ރަހުމަތްތެރިންނާ މިހާރުކޮށްލަން ފަސް ޖެހެވެއެވެ. އެއީ ކީއްވެގެންތޯއެވެ.؟ ސަބަބަކީ ލިބޭ ޖަވާބު ސުވާލާ ނުގުޅޭ ފަހަރު ގިނަވާތީއެވެ.  މިދާކަށް ދުވަހު އަޅުގަނޑު އެންމެ ކުޑައިރު އެކުގައި ކިޔަވަން އުޅުނު ރައްޓެއްސަކާ ދިމާވީ މިސްކިތުން ފޭބި ތަނުންނެވެ.…

އިންސާނަކު ކިބުރުވެރިވާންވީ ސަބަބެއް ނެތެވެ.

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 547

އިންސާނަކު ކިބުރުވެރިވާންވީ ސަބަބެއް ނެތެވެ. مأمون عبدالقيوم އިސްލާމް ދީން ބިނާވެފައިވަނީ، ﷲ ސުބްޙާނަހޫ ވަތަޢާލާގެ އިލާހުވަންތަކަން ޤަބޫލު ކުރުމުގެ މައްޗަށެވެ. އިންސާނުން އުފެއްދެވުމާއި ނެތިކުރެއްވުމާއި، މުޅި ކައުނާއި ކައުނުގައި ވާހައި ތަކެއްޗެއް އުފެއްދެވުމާއި ނެތިކުރެއްވުމަކީ، އެކަލާނގެ މިންވަރު ކުރައްވައި އިރާދަކުރެއްވި ގޮތެއްގެ މަތިން ހިނގަމުންދާ ކަންކަމެވެ. ﷲގެ ކުޅަދުންވަންތަކަމުގެ ކުރިމަތީގައި އިންސާނުންނަކީ އެއްވެސް އާރެއްބާރެއް އޮތްބައެއް ނޫނެވެ. އެބައިމީހުންނަކީ ޙަޤީޤަތުގައިވެސް ޢުބޫދިއްޔަތުގެ އަހުލުވެރިންނެވެ. އިސްލާމް ދީން ދެކޭ ގޮތުގައި އިންސާނުންގެ ޢުބޫދިއްޔަތަކީ، އެބައިމީހުންގެ ނިކަމެތިކަމާއި އަގެއްނެތްކަމުގެ…

ދަސްކޮށްދެއްވަން ވެއްޖެ. ދަސްކުރާން ވެއްޖެ.

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 417

ފަޟީލަތުލް އުސްތާޛުއް ޝައިޚު މުޙައްމަދު ޖަމީލު ދީދީ (ރަޙިމަހުﷲ) ގެ މި ލިޔުން ނަކަލުކޮށްފައި މިވަނީ، 9 ނޮވެންބަރު 1981 (ހޯމަ) ދުވަހުގެ ”ހަވީރު” ނޫހުންނެވެ. _______________________ ދަސްކޮށްދެއްވަންވީ ކޮންފަރާތަކުން ކަމެއް އަޅުގަނޑަކަށް ނޭނގެއެވެ. ދަސްކުރާންވީ ފަރާތް އެނގެއެވެ. އެއީ އަޅުގަނޑުމެންނެވެ. މިހެން ދަންނަވައިލައިފައި ހުއްޓާލަމެވެ. ވަކިފަރާތަކަށް ވަކިބަޔަކަށް ރައްދުކުރެވޭ ބަހަކަށް ވެދާނެތީ ބިރުންނެވެ. އަޅުގަނޑުމެންނަށް ދަސްކޮށްދެއްވަން އަދި އަޅުގަނޑުމެން ދަސްކުރާންވީ ކަމަކީ ކޮބައިތޯއެވެ. އެއްކަމެއް ދެކަމެއް ނޫނެވެ. ހަތްތަރި ހާސް ކަންތަކެވެ. އެހުރިހާކަމެއްގެ ވާހަކަ ”…

ގުނބޯލޯ! ގުނބޯލޯ!

ކިޔާފައިވާ ޢަދަދު: 480

  ފަޟީލަތުލް އުސްތާޛުއް ޝައިޚު މުޙައްމަދު ޖަމީލު ދީދީ (ރަޙިމަހުﷲ) ގެ މި ލިޔުން ނަކަލުކޮށްފައި މިވަނީ، 21 ސެޕްޓެންބަރު 1981 (ހޯމަ) ދުވަހުގެ ”ހަވީރު” ނޫހުންނެވެ. _____________________________________ އަޅުގަނޑުމެން ކުޑައިރު، އާދެ! ވަކިޢުމުރަކަށް ގޮސް ދުވަސްވެފައިވާ މީހުންގެ ވާހަކަ ގިނައިން ފެށޭނީ މިގޮތަށެވެ. ކުޑައިރުގެ ވާހަކައިންނެވެ. އެކަން، އެހެންވުމުގެ ސިއްރަކީ، ފަހެކޮބައިބާވައެވެ! އަޅުގަނޑަށް ވިސްނިފައި އޮންނަ ގޮތުގައި އެއީ، އިންސާނާގެ ކިބައިގައި ހުންނަ ގޮތެކެވެ. އުމުރުން ދުވަސްވެ މުސްކުޅި ވީމާ ވެސް އަލުން ކުއްޖަކަށް ވާހިތްވެއެވެ.…